Stół pełen obfitości w postny dzień
Stół pełen obfitości w postny dzień

Stół pełen obfitości w postny dzień

O świętach Bożego Narodzenia w polskim duchu mówi się z zachwytem nad lokalną tradycją. Siano pod obrusem to przypomnienie stajenki, ale i pogańska ofiara dla bożka Ziemiennika. Na stole i groch, i suszone śliwki obok cynamonu i goździków. Te święta postrzegane typowo polsko są niesamowitą bajaderą nasyconą obrzędowością naszych przodków słowiańskich, hellenistycznych obchodów celebracji grudniowych i chrześcijańskiego kanonu. Eklektyzm i ekumenizm mają w korzeniach. Kompot z suszonych owoców też jest właśnie taki: jabłka, figi, korzenne przyprawy i pomarańcze. Nektar wielowątkowej tradycji!

W tym artykule przeczytasz o:

  • tym, co to jest kucyja

  • mnogości świąt grudniowych

  • postnej wieczerzy

  • walorach suszonych owoców

  • jak przyrządzić tradycyjny kompot z suszu

  • Olejkach eterycznych – naturalnych antyseptykach do inhalacji podczas świątecznego spotkania

  • Słodkim Podarunku – zapachu magicznych świąt

  • pielęgnacji olejem sezamowym w COCOA SAMBA i chwili dla siebie po celebracjach z Maseczką odmładzającą CITISIME

  • o maku dla pomyślności i urodzaju.

Spotkanie tradycji

Słowianie w trybie pradawnym obchodzili cztery razy w roku święta wspominania zmarłych. Tu trop polski – Mickiewiczowski – bieży do Dziadów, a w nich wspomniana kucyja, czyli dzień wigilijny (nazwany tak od kucji, czyli polsko brzmiącej kutii). Najbardziej uroczyste święta ku czci zmarłych obchodzone były właśnie zimą. Przygotowano potrawy również i dla nich – nie tylko dla fizycznie zgromadzonych przy stole.

Tradycja starożytnego Rzymu wymusiła kościelny kalendarz. By przysłonić Dies Natalis Solis Invictis, czyli Święto Narodzin Niezwyciężonego Słońca, Chrystus został Solis Salutis również 25 grudnia. Bogata obrzędowość hellenistyczna w grudniu to między innymi święto boga zasiewów i urodzaju, czyli Saturnalia, a także Larentalia czy celebracje końca roku i obfitości

Tradycyjna wigilia

Koniec grudnia dla Słowian był to też czas święta przesilenia dnia z nocą, celebrowano koniec prac rolnych. Na stołach potrawy prezentowały plony ziemi i owoce lasu. Wieczerza wigilijna była postna. Ale to wśród ludu, na dworach menu dyktowała fantazja kucharzy, zasoby spiżarni i kies. Co ciekawe, na Warmii i Mazurach do II wojny światowej nawet wśród niższych sfer wigilijnie serwowano pieczone gęsi, uroczyście, niepostnie. Reszta kraju żyła mięsem postnym, czyli rybami. Przyrządzane były nie z masłem (dawniej nabiał nie był na postnej liście), a z olejem konopnym, siemienia lnianego, maku, rzepaku lub słonecznika.

Suszone owoce

Niektóre plony upraw prezentowane były w formie suszonej. Urodzaj owoców dzisiaj przetwarzamy podobnie. Suszone owoce są pełne zmarszczek i oznak kondensacji energii, którą skumulowały za czasów zbiorów.

Bakalie i suszone lub wędzone rarytasy to zdrowe i wartościowe przekąski. Są kaloryczne, ale o tym już w grudniu pisać nie wypada. Błonnik na bogato, te dobre tłuszcze, witaminy: A, E, B, mikroelementy: żelazo, potas, wapń. Suszone owoce urozmaicają dietę, okrasić się nimi da każdy posiłek. Keksowe ciasta, i te niekeksowe, koktajle, puddingi chia czy tapiokowe, wege pasztety, sosy, zapiekanki, owsianki. Suszenie – na słońcu lub w piecu – to jedna z najstarszych form konserwowania pożywienia (i jedna z przystępniejszych).
Susząc samodzielnie owoce, unikasz niechcianych dodatków i barwników. To też doskonała metoda na przetwarzanie nadmiaru zbiorów lub zakupów. Jeśli już rodzina nie może przejeść jesienią kolejnych porcji jabłek, niech zasiądzie do obróbki i suszenia – na wigilię będzie jak znalazł. Zaopatruj się z górką w owoce wtedy, gdy są najtańsze, kiedy jest na nie urodzaj i sezon – zachowają dużo dobra w suszonej postaci.

Suszone morele

Zawsze wybieraj te ekologiczne – niesiarkowane. Mają niepowtarzalny aromat i smak. Wspaniałe między posiłkami, sycące, powinny być przekąską anemików. Posiadają w składzie potas, witaminę E, beta-karoten, wapń i dużo żelaza. Polecane kobietom w przekwitaniu, obficie miesiączkującym, osobom z ryzykiem osteoporozy. Suszone morele są dobre dla sportowców, dla odchudzających się, dla przyjemności zdrowego posiłku.

Rodzynki

Dla niektórych zmora w serniku, dla innych rarytas. Te świeże są miękkie i elastyczne. Rodzynki ze względu na potas, bor i wapń w składzie również są polecane dla kobiet w menopauzie. Chodzi o produkcję estrogenu, która spada i kolejnym tego efektem jest wypłukiwanie wapnia z kości. Dalej: magnez, witaminy E, C i z grupy B, błonnik na zaparcia, cynk i żelazo dla odporności i witalności. Dobrze działają na zły cholesterol, pracę serca oraz w jelitach – rozwijające korzystną florę bakteryjną.
By uzyskać zdrowe i słodkie kulki suszy się na słońcu winogrona bezpestkowe. Gatunków jest wiele, więc też rodzynki różnią się smakiem i rozmiarem. Przekąska pomiędzy jednym a drugim winobraniem, transformacja rośliny, która w każdej formie i kształcie jest uwielbiana. Taka śródziemnomorska, a świątecznie bardzo polska.

Suszone figi

Figi w polskim krajobrazie są mało popularne, zakąszane częściej w formie suszonej niż surowej. Każda z tych postaci jest osobna i inaczej smakuje. Biblijnie wspomniana figa w cieście uleczyła chorego króla Ezechiasza. Może właśnie dlatego jest i w wigilijnym kompocie z suszu. Służy odkwaszeniu organizmu, dla odtrucia. Figi są największą skarbnicą błonnika spośród wszystkich bakalii. Bogactwo cynku, wapnia, żelaza, fosforu i magnezu. Polecane przy zaparciach, przy odchudzaniu, ponieważ przyspieszają spalanie tłuszczu (ale nadal są kaloryczne, więc rozważnie). Przysmak posiada aspekt antybakteryjny, więc figi poleca się w leczeniu wrzodów żołądka oraz dla profilaktyki tego schorzenia, a także jako środek wykrztuśny i przeciwkaszlowy.

Daktyle

Suszone daktyle powinny zastępować cukierki i słodycze – słodziutkie, obfite w potas, o ciekawej teksturze, egzotyczne łódeczki smaku z kremowym środkiem. Na Bliskim Wschodzie smak znany przypuszczalnie od nawet 6 tysięcy lat, już wtedy uprawiano palmę daktylową. Daktyle zawierają: naturalne salicylany o działaniu przeciwbólowym, przeciwzakrzepowym i przeciwzapalnym, błonnik, miedź, żelazo. Zajadaj dla wzmocnienia serca i naczyń krwionośnych, przy zaparciach, jeśli masz nadciśnienie. Daktyle są dobre dla regeneracji po wysiłku.

Suszone jabłka i żurawina

W dzbanku wigilijnym z krążkami suszonych jabłek pośród fig i moreli kompot wygląda wreszcie swojsko. Suszenie jabłek jest bardzo proste, doskonałe zajęcie na jesień. Później możesz obdarować bliskich paczuszką zdrowej przekąski, spakować z innymi bakaliami, przystroić suszoną lawendą czy gałązką świerku. Podarunek może być ozdobą posiłków przez cały rok, ważne, by przechowywać szczelnie i w suchym miejscu i nasuszyć dużo porcji.
Żurawina częściej na świątecznym stole gości jako galaretka lub konfitura, która orzeźwia wytrawne smaki. Suszoną możesz przetestować w kompocie, w ciastach i deserach. Przyjemnie kwaskowata, silna w zasoby witaminy A, E i C. Wspomaga układ moczowy, obniża ciśnienie krwi. Piękna zimowa jagoda.

Suszone śliwki w kompot

Znane remedium na zaparcia i zaburzenia trawienia to suszone śliwki. Błonnika tutaj po menisk wypukły, więc rozważnie zajadajmy, jeśli to przekąska w ciągu dnia i bez przeczyszczającej potrzeby. Uzbrojone są w potas, dobry dla regulacji ciśnienia krwi, w witaminy C i E, a także beta-karoten, dzięki któremu dostarczamy organizmowi witaminę A. Dużo też dobrodziejstwa w postaci witamin z grupy B, żelaza, magnezu, wapnia i fosforu. Owocowa przekąska jest polecana dla osób z niedokrwistością i wegetarian. Niech pierwszy rzuci kamieniem, kto śliwki w czekoladzie nie zjadł w celu prozdrowotnym! Ma to sens, zwłaszcza do kawy po kucyji. A smak tych wędzonych koziołkuje percepcję kubków smakowych. Wyborne!

Wigilijny kompot z suszonych owoców

Hanna Szymanderska jako znawczyni obyczajów i polskiego stołu opisuje, że koniec wigilijnej wieczerzy to płody lasu, mak z bakaliami oraz kompot z suszu. W przepisie podstawowym:

  • śliwki bez pestek

  • suszone figi

  • miód gryczany

  • skórka i sok z cytryny

  • kora cynamonu.

Opcji jest więcej: pomarańcza, jabłka suszone i wędzone, również gruszki, morele i żurawina, a także goździki z orężem dla dobrego trawienia. Suszone owoce należy zalać wodą tak, by woda przykryła całość. Następnego dnia gotujemy (bez wymiany wody) razem z cytrusami, przyprawami i miodem. Podajemy schłodzony, a ciepły rozgrzewa zamiast grzanego wina.  

Aromaterapia wigilijnego stołu

Jest to bardzo zmyślnie i spójnie pomyślane w naturze – zapachy bakalii i pokarmów to też aromaty prozdrowotne. Jedna sprawa to to, co spożywamy, a inhalacje proponujemy drugim (nie spożywczym) torem. Goździki, kora cynamonu, kardamon to plony nie naszej rodzimej ziemi, jednak obficie goszczące to u nas specjały, zwłaszcza zimą i w okresie jesienno-zimowych infekcji. Produktami destylacji są olejki eteryczne o właściwościach naturalnych antyseptyków:

  • Olejek goździkowy – organiczny z pęków kwiatów o ciepłym, słodkim, korzennym zapachu, delikatnie owocowy

  • Olejek cynamonowy z kory cynamonowca cejlońskiego– również o woni korzenno-słodkiej, ciepłej i drzewnej

  • Olejek kardamonowy z nasion kardamonu malabarskiego o zapachu korzenno-drzewnym, ciepłym, orientalnym.

Te Olejki eteryczne polecamy wyłącznie do kominka aromaterapeutyczego lub dyfuzora. Wspaniale oczyszczą aurę, dom i powietrze. Nasycą powietrze świątecznym powabem, uroczystością i apetytem. Z pewnością twój dom świątecznie pachnieć będzie potrawami, wówczas ten aspekt zapachu jest drugorzędny. Jednak walory antyseptyczny i prozdrowotny aromaterapii podczas celebracji świąt będzie niezastąpionym prezentem dla całej rodziny. To najwyższa forma troski, zaraz obok wspólnego czasu, stołu i wzajemnej atencji. A do tego Olejek pomarańczowy z Brazylii! Jest słodki, świeży, ekstrahowany ze skórki owocu. Zaaranżuj spotkanie po wieczerzy przy takiej inhalacji, Olejek wspomaga trawienie, jest podobnie antyseptyczny jak reszta wymienionych, poprawia nastrój i odpręża. Siesta błogostanu!

Słodki Podarunek – zapach magicznych świąt

Słodki Podarunek to nasza mieszanina już gotowa, o walorach aromaterapeutycznych, pachnąca świętami i domowym wypiekiem. Pomarańczowe, goździkowe i korzenne nuty wzbogacone są o kolendrową bazę. Anyż, cynamon, cytrus harmonizują gorycz ze słodkością. To Olejek na zbalansowanie emocji i atmosfery. Do wypatrywania pierwszej gwiazdki i przed wyjściem na świąteczny spacer. A ze strony prozdrowotnej – to silny antyseptyk, właściwy na ten czas. Powstał ponad dwie dekady temu, według receptury mgr farmacji Hanny Łopuchow w jej gdańskim Laboratorium. Słodki Podarunek to synergia działania olejków eterycznych. To:

Od stołu do pielęgnacji

Niejednokrotnie wspominamy, że nasze kosmetyki są tak dobre, że można je jeść. Z bakalii: migdałów, maku, sezamu powstaja też ekstrakty i oleje. U nas króluje olej sezamowy, czyli SESAMUM INDICUM SEED OIL. Wytłaczany jest na zimno z nasion sezamu indyjskiego. Posiada charakterystyczny sezamowy zapach i żółtą barwę. Ten egzotyczny, popularny w masażu ajurwedyjskim olej, ma wybitne właściwości odżywcze i wygładzające skórę. Charakteryzuje się wysoką zawartością kwasu linolowego (do 47%) i olejowego. Dzięki naturalnej witaminie E i A oraz zawartości wapnia, magnezu i fosforu, lignanów (takich jak sezamina i sezamolina), a także aminokwasów olej sezamowy wskazany jest do pielęgnacji skóry bardzo suchej, dojrzałej, niedotlenionej i pozbawionej witalności. Dzięki niemu skóra będzie dobrze nawilżona, odżywiona, zregenerowana i elastyczna. Olej ten jest uważany za naturalny filtr przeciwsłoneczny. W grudniu ostatnia wskazówka nie jest zbyt cenna, chyba że spędzasz czas w innej szerokości geograficznej. 

Olej sezamowy jest w naszym regeneracyjnym Olejku COCOA SAMBA. Dzięki zawartości wspaniałych olejów roślinnych: z nasion malin, z miąższu brazylijskich owoców Buriti, z masłosza, kokosowego tłoczonego ze świeżych owoców kokosa, sezamowego Olejek wpływa ochronnie na skórę przeciwsłonecznie (kiedy trzeba), a o koloryt skóry dba cały rok!
To przejście od stołu do relaksu możesz uczynić jednym krokiem. Masaż ciała Olejkiem, aromaterapeutyczne wytchnienie są bardzo potrzebne w celebracjach. Wypoczęta i zrelaksowana nabierzesz sił do dalszych świętowań. W wersji rozszerzonej chwili dla siebie sięgnij po Maseczkę odmładzającą CITISIME, pozostaw na skórze do dwóch kwadransy, po intensywnym dniu zadziała jak kompres, ukoi. W składzie Maseczki obok bakaliowego oleju sezamowego znajduje się właściwie i terapeutycznie odmierzona dawka aromaterapii w postaci:

Mak – symbol wigilijnego stołu

Mak wigilijnie pojawia się najczęściej z kluskami lub w postaci kutii. Kutia lub w obocznej formie: kucja, to potrawa z ziaren pszenicy, miodu i maku. Dodaje się też bakalie, migdały, mleko, karuzelę ziarenek, co region i rzeka to nowy przepis!
Makiem nawiązuje się do słowiańskich pięknych świąt wspominających zmarłych przodków. O uśpionym życiu mówiły suszone śliwki, mak symbolizował życie i śmierć zarazem (podobnie mak konotował śmierć w starożytności). Był rośliną przejścia, połączenia, w potrawie przywoływał zmarłych i zapraszał dusze gościną. Były one mile widziane, oczekiwane, wytęsknione przez uczestników wigilijnego stołu.
Kolejne znaczenie maku zawiera się w bogactwie i pomyślności. Chociaż jedna potrawa na stole musiała mieć ten składnik. To nie było trudne. Odpowiednio zmielony i przygotowany, śmietankowo-mleczny jest nie lada rarytasem!
Komponowanie wigilijnego stołu jest tworzeniem swojej własnej mikrotradycji, rodzinnego zespolenia wśród corocznych rytuałów. To na te drobne gesty się czeka: na ozdobę z dzieciństwa, wykrochmalony obrus, na oglądanie zdjęć, na rozmowę na żywo z kimś długo niewidzianym, na konkretną kapustę na stole lub pierniki z orzechami. Śmiało możesz nawiązywać do każdej obyczajowości, do maku, migdałów, grzanego wina, Saturnaliów czy Słowian. Renifery Mikołaja też nie są polskie, a tu trafiają bez śniegu z saniami.

Z Laboratorium FEMI pielęgnacyjne chwile dla ciebie zapewnią:

Aromaterapeutyczne wytchnienie osiągniesz, dzięki:



Powyższe informacje mają charakter edukacyjny. Nie są to porady medyczne. W razie jakichkolwiek wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

 

Newsletter
Twoje piękno jest naszą pasją. Dołącz do nas i poznawaj świat FEMI.
do góry
Sklep jest w trybie podglądu
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy Shoper.pl